Skip to content Skip to footer

Konkordato Talebi Hangi Durumlarda Reddedilir?

Mali sıkıntı yaşayan şirketler ve borçlarını vadesinde ödemekte zorlanan kişiler için konkordato, borçların yeniden yapılandırılması ve muhtemel iflasın önlenmesi amacıyla başvurulabilecek hukuki yollardan biridir. Ancak konkordato başvurusu yapılması, mahkemenin mutlaka mühlet vereceği veya sunulan ödeme planını kabul edeceği anlamına gelmez.

Konkordato sürecinde mahkeme, borçlunun mali durumunu, sunduğu belgeleri, ödeme planının uygulanabilirliğini ve alacaklıların menfaatlerini değerlendirir. Kanunda öngörülen koşulların sağlanmaması, konkordatonun başarıya ulaşamayacağının anlaşılması veya borçlunun yükümlülüklerini ihlal etmesi halinde talep reddedilebilir.

Peki, konkordato başvurusu hangi gerekçelerle reddedilir? Geçici mühlet veya kesin mühlet sırasında ret kararı verilebilir mi? Konkordato talebi reddedildiğinde şirketin iflasına karar verilir mi?

Bu soruların yanıtı, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nda düzenlenen konkordato hükümlerine göre belirlenir.

Konkordato talebinin reddedilmesi ne anlama gelir?

Konkordato talebinin reddedilmesi, borçlunun borçlarını yeniden yapılandırmak amacıyla başlattığı hukuki sürecin mahkeme kararıyla sona ermesi anlamına gelir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 285. maddesine göre borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçlu, konkordato talebinde bulunabilir. Ancak bu hakkın kullanılabilmesi için kanunda öngörülen başvuru koşullarının ve belge yükümlülüklerinin yerine getirilmesi gerekir.

Konkordato yargılamasında ret kararı farklı aşamalarda gündeme gelebilir. Başvuru sırasında gerekli koşulların sağlanmaması, kesin mühlet içinde konkordatonun başarıya ulaşamayacağının anlaşılması veya son aşamada konkordato projesinin tasdik şartlarını karşılamaması bu durumlardan bazılarıdır.

Bu nedenle konkordato talebinin reddi ile konkordato projesinin tasdik edilmemesi, hukuki açıdan ilişkili olmakla birlikte farklı aşamaları ifade eder.

Konkordato başvurusu hangi durumlarda reddedilir?

Konkordato başvurusunun değerlendirilmesinde mahkeme, öncelikle borçlunun kanuni başvuru koşullarını yerine getirip getirmediğini ve başvuru için gerekli belgeleri sunup sunmadığını inceler.

Gerekli belgelerin sunulmaması

Konkordato başvurusunda borçlunun mali durumunu ortaya koyan belgeler ve ön proje önemli bir yere sahiptir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 286. maddesi uyarınca konkordato talebine belirli belgelerin eklenmesi zorunludur. Bunlar arasında:

  • Konkordato ön projesi,

  • Borçlunun malvarlığı durumunu gösteren belgeler,

  • Alacaklıların ve alacak miktarlarının listesi,

  • Borçlunun mali durumunu açıklayan finansal tablolar,

  • Varsa denetim raporu ve ilgili diğer belgeler

yer alır.

Bu belgeler, borçlunun mevcut mali durumunun ve önerdiği ödeme planının değerlendirilmesini sağlar.

Kanunda aranan belgelerin eksik olması veya gerekli şartları taşımaması, konkordato talebinin kabul edilmesini engelleyebilir. Bu nedenle başvuru dosyasının eksiksiz ve gerçeğe uygun biçimde hazırlanması önemlidir.

Konkordato projesinin uygulanabilir olmaması

Konkordato başvurusunun temel amaçlarından biri, borçlunun alacaklılarına belirli bir ödeme planı sunarak mali durumunu iyileştirmesidir. Bu nedenle sunulan projenin yalnızca borçları ertelemeyi öngörmesi yeterli değildir. Projenin gerçekçi ve uygulanabilir olması gerekir.

Örneğin borçlu şirketin gelirleri, faaliyet kapasitesi ve mevcut varlıkları dikkate alındığında önerilen ödeme takvimini karşılaması mümkün görünmüyorsa konkordatonun başarıya ulaşma ihtimali sorgulanabilir.

Projenin uygulanabilirliği değerlendirilirken şirketin faaliyetlerinden elde edeceği gelir, mevcut borçları, finansman kaynakları, işletme giderleri ve ödeme taahhütleri birlikte ele alınır.

Konkordatonun başarıya ulaşamayacağının anlaşılması, özellikle kesin mühlet aşamasında İcra ve İflas Kanunu’nun 292. maddesi kapsamında ret ve mühletin kaldırılması sonucunu doğurabilir.

Alacaklıları zarara uğratma amacı bulunması

Konkordato, borçlunun mali durumunu düzeltmesine imkan tanıyan bir hukuki mekanizmadır. Ancak bu mekanizmanın alacaklıların haklarını kötüye kullanmak veya malvarlığını gizlemek amacıyla kullanılması hukuken korunmaz.

Borçlunun malvarlığını gizlemesi, alacaklıların tahsil imkanını ortadan kaldırmaya yönelik işlemler yapması veya konkordato sürecini kötüye kullanması halinde mahkeme müdahalesi gündeme gelebilir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 292. maddesi, borçlunun alacaklıları zarara uğratma amacıyla hareket ettiğinin anlaşılması halinde kesin mühletin kaldırılarak konkordato talebinin reddedilmesini düzenler.

Bu değerlendirme yalnızca borçlunun mali durumuna değil, süreç boyunca gerçekleştirdiği işlemlere ve davranışlarına da bağlıdır.

Kesin mühlet sırasında konkordato talebi hangi durumlarda reddedilir?

Konkordato sürecinde kesin mühlet, borçlunun mali durumunu iyileştirmesi ve konkordato projesini gerçekleştirmesi için tanınan önemli bir dönemdir. Ancak kesin mühlet verilmiş olması, sürecin mutlaka konkordato tasdikiyle sonuçlanacağı anlamına gelmez.

İcra ve İflas Kanunu’nun 292. maddesine göre belirli koşulların ortaya çıkması halinde mahkeme, kesin mühleti kaldırarak konkordato talebinin reddine karar verebilir.

Bu kapsamda özellikle şu durumlar önem taşır:

Borçlunun malvarlığının korunması için iflasın açılmasının gerekmesi: Borçlunun malvarlığının mevcut koşullarda korunmasının mümkün olmaması ve iflasın açılmasının gerekli hale gelmesi halinde mahkeme ret ve iflas kararı verebilir.

Konkordatonun başarıya ulaşamayacağının anlaşılması: Borçlunun mali durumunda beklenen iyileşmenin gerçekleşmemesi, ödeme planının uygulanabilirliğini kaybetmesi veya projenin hayata geçirilmesinin mümkün görünmemesi bu kapsamda değerlendirilebilir.

Borçlunun kanuni yükümlülüklere aykırı davranması: Borçlunun İcra ve İflas Kanunu’nun 297. maddesine aykırı hareket etmesi veya konkordato komiserinin talimatlarına uymaması ret nedeni olabilir.

Alacaklıları zarara uğratma amacıyla hareket edilmesi: Borçlunun konkordato sürecini kötüye kullandığının veya alacaklıların haklarını tehlikeye düşürecek şekilde hareket ettiğinin anlaşılması da bu kapsamdadır.

Bu hallerin gerçekleşmesi durumunda mahkeme, konkordato komiserinin yazılı raporu üzerine karar verir. İflasa tabi borçlular bakımından kanunda belirtilen şartlar oluşmuşsa konkordato talebinin reddiyle birlikte iflas kararı da verilir. İflasa tabi olmayan borçlular bakımından ise kanunda belirtilen bazı ret nedenleri uygulanır ancak bu durumda doğrudan iflas kararı verilmez.

Konkordato projesi hangi durumlarda tasdik edilmez?

Konkordato sürecinin son aşamalarından biri, hazırlanan projenin mahkeme tarafından tasdik edilmesidir. Projenin alacaklılar tarafından kabul edilmesi tek başına yeterli değildir. Mahkemenin de İcra ve İflas Kanunu’nda düzenlenen tasdik koşullarının gerçekleştiğini tespit etmesi gerekir.

Kanunun 305. maddesinde konkordatonun tasdiki için aranan şartlar düzenlenmiştir.

Buna göre:

  • Teklif edilen tutarın, borçlunun iflası halinde alacaklıların eline geçmesi beklenen tutardan fazla olacağının anlaşılması gerekir.

  • Teklif edilen tutarın borçlunun kaynaklarıyla orantılı olması gerekir.

  • Konkordato projesinin kanunda öngörülen alacaklı çoğunluğu tarafından kabul edilmiş olması gerekir.

  • Kanunda öngörülen teminat koşulunun yerine getirilmesi gerekir.

  • Konkordato yargılaması giderleri ve tasdik harcının yatırılmış olması gerekir.

Bu şartlardan birinin karşılanmaması, mahkemenin konkordato projesini tasdik etmemesine neden olabilir.

Örneğin borçlunun alacaklılarına teklif ettiği ödeme tutarı, şirketin iflas etmesi halinde alacaklıların elde edebileceği muhtemel tutardan daha düşükse tasdik koşullarından biri gerçekleşmemiş olur.

Benzer şekilde alacaklı çoğunluğunun sağlanamaması veya gerekli teminatın gösterilmemesi de konkordatonun tasdik edilmesini engelleyebilir.

Dolayısıyla konkordato projesinin hazırlanması kadar, kanuni tasdik şartlarının da eksiksiz biçimde yerine getirilmesi gerekir.

Konkordato talebi reddedilirse şirket iflas eder mi?

Konkordato talebinin reddedilmesi her durumda borçlunun iflas edeceği anlamına gelmez. İflas kararı verilebilmesi için borçlunun iflasa tabi olması ve kanunda düzenlenen iflas koşullarının gerçekleşmesi gerekir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 292. maddesi, kesin mühlet sırasında belirli koşulların gerçekleşmesi halinde iflasa tabi borçlunun iflasına mahkeme tarafından resen karar verilmesini öngörür.

Konkordatonun tasdik edilmemesi halinde ise 308. madde uygulanır. Bu hükme göre konkordato tasdik edilmezse mahkeme konkordato talebinin reddine karar verir. Borçlunun iflasa tabi kişilerden olması ve doğrudan doğruya iflas sebeplerinden birinin mevcut bulunması halinde mahkeme, borçlunun iflasına resen karar verir.

Bu nedenle konkordato talebinin reddedilmesi ile iflas kararı birbirinden ayrı hukuki sonuçlardır. İflas kararı için ayrıca kanuni koşulların bulunması gerekir.

Konkordato talebinin reddedilmesine karşı itiraz veya kanun yoluna başvurulabilir mi?

Konkordato hakkında verilen kararların niteliğine göre kanun yolları farklılık gösterebilir.

İcra ve İflas Kanunu’nun 293. maddesi, kesin mühletin kaldırılmasına ilişkin bazı kararlar bakımından kanun yoluna başvurulamayacağını düzenler. Buna karşılık konkordatonun tasdiki veya tasdik edilmemesine ilişkin kararlarda 308/a maddesinde belirtilen kanun yolu hükümleri uygulanır.

İlgili düzenlemeye göre konkordato hakkında verilen karara karşı borçlu veya konkordato talep eden alacaklı, kararın tebliğinden; tasdik kararına itiraz eden diğer alacaklılar ise tasdik kararının ilanından itibaren on gün içinde istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesi kararına karşı da kanunda belirtilen on günlük süre içinde temyiz yoluna başvurulabilir.

Bu nedenle ret kararının hangi aşamada ve hangi hukuki gerekçeyle verildiği belirlenmeden başvuru süresi veya kanun yolu hakkında genel bir değerlendirme yapılmamalıdır.

Konkordato talebinin reddedilmesi alacaklıları nasıl etkiler?

Konkordato talebinin reddedilmesi, alacaklıların tahsilat sürecini de doğrudan etkileyebilir. Konkordato mühleti boyunca borçlu hakkında kanunda belirtilen takip sınırlamaları uygulanırken, sürecin sona ermesiyle bu korumanın hukuki dayanağı da ortadan kalkabilir.

Ancak borçlunun iflasına karar verilmişse alacaklıların haklarını kullanma biçimi iflas hükümlerine göre şekillenir. Bu durumda alacaklıların iflas masasına alacak kaydı yaptırmaları ve alacaklarının niteliğine göre kanuni haklarını takip etmeleri önem taşır.

İflas kararı verilmediği durumlarda ise alacaklılar, konkordato mühletinin sona ermesinin ardından genel takip ve tahsil yollarına başvurabilir. Bununla birlikte mevcut teminatlar, devam eden davalar ve diğer hukuki sınırlamalar ayrıca dikkate alınmalıdır.

Altındağ Hukuk Bürosu ile konkordato sürecinde hukuki destek alın

Konkordato talebinin reddedilmesi, borçlu şirketin mali geleceği ve alacaklıların tahsil imkanları bakımından önemli sonuçlar doğurabilir. Başvuru belgelerinin eksiksiz hazırlanması, ödeme projesinin gerçekçi bir mali temele dayanması ve mühlet boyunca kanuni yükümlülüklere uygun hareket edilmesi sürecin sağlıklı yürütülmesi açısından önemlidir.

Altındağ Hukuk Bürosu, konkordato başvurularının hazırlanması, konkordato projesinin hukuki açıdan değerlendirilmesi, alacaklıların haklarının korunması ve ret kararlarına karşı başvuru yollarının incelenmesi konularında hukuki destek sunmaktadır.

Konkordato sürecinde karşılaşılabilecek hukuki risklerin doğru değerlendirilmesi, hem borçlu hem de alacaklı bakımından hak kayıplarının önlenmesine katkı sağlar.